วัดร่องขุ่น.

เมื่อ พ.ศ. 2555 อาจารย์เฉลิมชัยให้สัมภาษณ์ว่าได้ใช้เงินไปกับวัดแล้วกว่า 440 ล้านบาทตลอด 15 ปี และคาดว่างานทั้งหมดต้องใช้เวลาราว 60 ปี รวมถึงการสร้างลูกศิษย์ไว้สานงานต่อหลังจากท่านเสียชีวิต ท่านยังปฏิเสธเงินเดือนและสิทธิรักษาพยาบาลในฐานะศิลปินแห่งชาติ

สะพานข้ามวัฏสงสาร ทางเดียวสู่พระอุโบสถ · ภาพ: Hans-Jürgen Neubert

จุดเด่นที่ทำให้วัดร่องขุ่นต่างจากวัดอื่นคือสีขาวทั้งหลัง สีขาวแทนพระบริสุทธิคุณของพระพุทธเจ้า ส่วนกระจกที่ประดับทั่วอาคารแทนพระปัญญาธิคุณที่เปล่งประกายไปทั่วโลกและจักรวาล ลวดลายปูนปั้นผสมศิลปะล้านนากับจินตนาการร่วมสมัยของผู้สร้าง ชาวต่างชาติจึงเรียกที่นี่ว่า White Temple

ทางเข้าพระอุโบสถเป็นสะพานข้ามสระน้ำ ใต้สะพานมีประติมากรรมมือนับร้อยที่ยื่นขึ้นมาจากเบื้องล่าง สื่อถึงกิเลสตัณหาและความทุกข์ของมนุษย์ การเดินข้ามสะพานจึงเปรียบเหมือนการข้ามวัฏสงสารมุ่งสู่พุทธภูมิ เมื่อพ้นสะพานจะผ่านประตูที่มีรูปมัจจุราชและราหูเฝ้าอยู่ ก่อนเข้าสู่พระอุโบสถ สะพานนี้เดินได้ทางเดียว ห้ามเดินย้อนกลับ

อาคารสีทอง สื่อถึงร่างกายและวัตถุ · ภาพ: Welcome to Thailand

ภายในพระอุโบสถเป็นจิตรกรรมฝาผนังที่ผสมเรื่องราวทางพุทธศาสนาเข้ากับโลกปัจจุบัน มีทั้งภาพเปลวไฟและใบหน้าปีศาจ ตัวละครจากภาพยนตร์และวัฒนธรรมป๊อป ภาพสงคราม การก่อการร้าย และบ่อน้ำมัน เพื่อสะท้อนกิเลสของมนุษย์ยุคใหม่ ภายในห้ามถ่ายภาพ ผู้มาเยือนจึงชมได้ด้วยตาเท่านั้น

อาคารสีทองที่โดดเด่นอยู่ไม่ไกลจากพระอุโบสถคืออาคารห้องน้ำ ผู้สร้างตั้งใจใช้สีทองแทนร่างกายและวัตถุซึ่งเป็นสิ่งที่มนุษย์ยึดติด ตรงข้ามกับพระอุโบสถสีขาวที่หมายถึงจิตใจ นอกจากนี้ยังมีหอศิลป์ที่จัดแสดงภาพวาดของอาจารย์เฉลิมชัย ซึ่งได้รับยกย่องเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) ใน พ.ศ. 2554

ภายในหอศิลป์ที่จัดแสดงผลงานของอาจารย์เฉลิมชัย · ภาพ: Adam Jones from Kelowna, BC, Canada

เย็นวันที่ 5 พฤษภาคม 2557 เวลาราว 18:08 น. เกิดแผ่นดินไหวที่อำเภอแม่ลาว จังหวัดเชียงราย ทำให้อาคารในวัดร่องขุ่นเสียหาย วันรุ่งขึ้นอาจารย์เฉลิมชัยประกาศว่าจะรื้อและไม่สร้างต่อ แต่เมื่อทีมวิศวกรตรวจแล้วพบว่าโครงสร้างอาคารไม่ได้รับความเสียหาย จึงเปลี่ยนใจประกาศบูรณะให้กลับมาเหมือนเดิม และวัดเปิดให้เข้าชมบริเวณภายนอกอีกครั้งตั้งแต่วันที่ 8 พฤษภาคม 2557

วัดร่องขุ่นกลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวระดับโลกที่ช่วยให้ธุรกิจในเชียงรายเติบโตไปด้วย ก่อนการระบาดของโควิด-19 มีนักท่องเที่ยวชาวจีนมาวันละราว 3,000–4,000 คน หรือราว 70% ของนักท่องเที่ยวต่างชาติทั้งหมด เมื่อจีนเริ่มปิดเมืองในเดือนมกราคม 2563 ตัวเลขนี้ลดลงเหลือวันละ 1,000–1,500 คนภายในไม่กี่วัน

วัดร่องขุ่นยังสร้างไม่เสร็จ ผังทั้งหมดวางไว้ 9 อาคาร เช่น พระอุโบสถ หอพระธาตุ หอศิลป์ ศาลาปฏิบัติธรรม และกุฏิสงฆ์ คาดว่าจะแล้วเสร็จราว พ.ศ. 2613 อาจารย์เฉลิมชัยเคยกล่าวว่ามีเพียงความตายเท่านั้นที่หยุดความฝันของท่านได้ แต่หยุดโครงการนี้ไม่ได้ ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2569 ค่าเข้าชมสำหรับชาวต่างชาติเป็น 200 บาท ซึ่งรวมการเข้าชมถ้ำศิลป์ ส่วนคนไทยยังเข้าชมฟรี